Rolnik na bezrobociu bez limitu hektarów. Zasiłek dostaje co piąty
Gospodarstwo większe niż 2 ha przeliczeniowe nie zamyka już drogi do urzędu pracy — próg zniknął z definicji bezrobotnego wraz z ustawą, która weszła w życie 1 czerwca 2025. W końcu czerwca 2026 w rejestrach było 24 856 bezrobotnych z gospodarstwem rolnym. Zasiłek pobierało 5 168 z nich, czyli co piąty.
Do maja 2025 rolnik z gospodarstwem powyżej 2 ha przeliczeniowych nie mógł zarejestrować się jako bezrobotny. Ustawa z 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia skreśliła ten warunek. Wielkość gospodarstwa przestała mieć znaczenie, liczy się dochód i gotowość do pracy.
Przepis stawia trzy warunki. Rejestrujący się musi być zdolny i gotowy do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze. Nie może nigdzie pracować ani prowadzić działalności wpisanej do CEIDG. Nie może też mieć stałego dochodu przekraczającego połowy minimalnego wynagrodzenia — od 1 stycznia 2026 płaca minimalna wynosi 4806 zł, więc limit to 2403 zł miesięcznie.
Sama rejestracja to jeszcze nie zasiłek. Prawo do świadczenia daje dopiero udokumentowanie co najmniej 365 dni pracy lub innych zaliczanych okresów w ciągu 18 miesięcy przed rejestracją. Rolnik, który przez ostatnie półtora roku pracował wyłącznie we własnym gospodarstwie, tego warunku nie spełni. Stąd proporcja w rejestrach: status bezrobotnego ma 24 856 osób z gospodarstwem, pieniądze z urzędu dostaje 5 168, czyli 20,8 proc. z nich.
Drugi haczyk siedzi w ubezpieczeniu. Sama rejestracja w urzędzie pracy nie wyklucza z KRUS. Pobieranie zasiłku już tak — od świadczenia urząd odprowadza składki do ZUS, a ubezpieczenie pozarolnicze ma pierwszeństwo przed rolniczym. Na czas pobierania zasiłku rolnik przechodzi z KRUS do ZUS i przerywa ciągłość ubezpieczenia rolniczego.
Skąd rosnące zainteresowanie tą ścieżką, widać po tegorocznych rachunkach. Rzepak z końca lipca sypie od tony z hektara przy cenie 2200 - 2350 zł/t. Wiśnia przemysłowa potaniała w tym samym tygodniu o 44 proc., do 3,80 zł/kg. Zbiory maliny GUS ścina o 23 proc. Urząd pracy to dla części gospodarstw nie rezygnacja z ziemi, tylko dojście do szkoleń, bonów i dotacji na działalność pozarolniczą, których status bezrobotnego otwiera.
Każdy wniosek powiatowy urząd pracy rozpatruje osobno i sam ocenia, czy dochód z gospodarstwa mieści się w limicie. Przy dwóch hektarach przeliczeniowych to formalność, przy pięćdziesięciu — kwestia wyliczenia.
źródło: ustawa o rynku pracy i służbach zatrudnienia, MRPiPS
